{"id":621,"date":"2025-12-27T12:09:06","date_gmt":"2025-12-27T12:09:06","guid":{"rendered":"https:\/\/sensibilitas.pl\/?page_id=621"},"modified":"2026-03-04T17:21:49","modified_gmt":"2026-03-04T17:21:49","slug":"mariusz_tekst1","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/mariusz_tekst1\/","title":{"rendered":"Mariusz_tekst1"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

startowa<\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

o projekcie<\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

galeria<\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

teksty<\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

RAW <\/a><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 na pstrykni\u0119cie<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Niedoskona\u0142a\/Nieczytelna\/Nieostra heliofigrafia Nic\u00e9phore’a Ni\u00e9pce\u2019a, „Widok z okna w Le Gras”, w dniu swojego powstania by\u0142a najdoskonalszym technicznie zdj\u0119ciem na ca\u0142ej kuli ziemskiej i bezapelacyjnie najlepsz\u0105 fotografi\u0105 w wielu kategoriach tematycznych, od fotografii pejza\u017cowej, obyczajowej, architektonicznej, technicznej, po naukow\u0105, reportersk\u0105 i na dowolny temat, ko\u0144cz\u0105c.<\/p>\n

Chyba nigdy ju\u017c nie b\u0119dzie zdj\u0119cia  uhonorowanego w tak szerokim zakresie. By\u0107 mo\u017ce ostatnia fotografia wykonana przez cz\u0142owieka b\u0119dzie mia\u0142a szans\u0119 powt\u00f3rzy\u0107 ten sukces.<\/p>\n

Z drugiej strony ta sama heliografia pozbawiona pami\u0119ci o niej, pokazana bez podpisu i kontekstu, widziana przez kogo\u015b po raz pierwszy, mo\u017ce mu bardziej przypomina\u0107 papier zabrudzony czyszczeniem sadzy ni\u017c jedno z naj\u015bwietniejszych osi\u0105gni\u0119\u0107 w historii ludzkiej cywilizacji, ale to w\u0142a\u015bnie ona ta nieostra, prawie nieczytelna heliografia stoi u pocz\u0105tku fascynuj\u0105cej przygody cz\u0142owieka z obrazami pisanymi \u015bwiat\u0142em.<\/p>\n

Nasze szybkie tele, jasne stalki i inne cudowne obiektywy, analogowe korpusy jak szwajcarski zegarek, cyfrowe body jak kokpit bolidu i te milutkie kompakty, sennie mrucz\u0105ce po kieszeniach, zawsze gotowe do zabawy p\u00f3ki ostatni amper w baterii i oczywi\u015bcie  smartfony, i kino ca\u0142e, wszytko to zacz\u0119\u0142o si\u0119 w chwili, kiedy dla Niepce’a sta\u0142o si\u0119 jasnym, \u017ce na\u015bwietlone wielogodzinn\u0105 ekspozycj\u0105 odwzorowanie widoku z okna w Le Gras nie znika i \u017ce ju\u017c nie zniknie i jest trwa\u0142e.<\/p>\n

Tego dnia, w kt\u00f3rym wykonano pierwsz\u0105 trwa\u0142\u0105 heliografi\u0119, tu\u017c po zachodzie s\u0142o\u0144ca, Nic\u00e9phore  <\/span>zapali\u0142 lamp\u0119 i w migotliwym \u015bwietle p\u0142omienia po raz kolejny sprawdzi\u0142 czy obrazek na p\u0142ycie nadal opowiada to co wydarzy\u0142o si\u0119 kilka godzin wcze\u015bniej, nic si\u0119 nie zmieni\u0142o, u\u015bmiechn\u0105\u0142 si\u0119, mia\u0142 o to w r\u0119ku, mia\u0142 dow\u00f3d, \u017ce o 17 tego dnia \u015bwiat naprawd\u0119 by\u0142, a On nawet mo\u017ce pokaza\u0107 jak ten \u015bwiat wygl\u0105da\u0142 kilka godzin wcze\u015bniej. Nikt nigdy wcze\u015bniej nie m\u00f3g\u0142 dokona\u0107 takiej bezstronnej weryfikacji. Tego wieczora dzie\u0144 przesta\u0142 odchodzi\u0107 bezpowrotnie.<\/p>\n

Kochamy t\u0105 pierwsz\u0105 heliografi\u0119 za to, \u017ce otworzy\u0142a nam powszechny dost\u0119p do nie\u015bmiertelno\u015bci na \u017cyczenie, na pstrykni\u0119cie.<\/p>\n

To trwanie, a nie odwzorowanie\/informacja\/obrazek jest fundamentaln\u0105 cech\u0105 fotografii, tak oczywist\u0105, \u017ce wspominanie o niej wydaje si\u0119 by\u0107 bana\u0142em. A to w\u0142a\u015bnie takie proste konstatacje prawdziwie ujmuj\u0105 realia rzeczywisto\u015bci, w tym przypadku, zauwa\u017cmy, \u017ce informacja, kt\u00f3r\u0105 niesie fotografia, po ustaniu trwania no\u015bnika, staje si\u0119 niedost\u0119pna. Dobrze, niech tam, trwanie na papierze\/dysku w funkcji obrazka lepiej opisuje fotografi\u0119.<\/p>\n

Szczeg\u00f3lnym przypadkiem jest trwanie ufundowane poprzez gest zachowania fotografii Niedoskona\u0142ej\/Nieczytelnej\/Nieostrej. Ja sam, niestety, w takich gestach by\u0142em oszcz\u0119dny. Sp\u0119dza\u0142em kiedy\u015b sporo czasu w ciemni fotograficznej ale niewiele ocali\u0142em odbitek N\/N\/N, pami\u0119tam te omdla\u0142e w letnim utrwalaczu papierowe truche\u0142ka zdj\u0119\u0107 nieudanych, kt\u00f3re rwa\u0142em i wyrzuca\u0142em, zacieraj\u0105c \u015blady w\u0142asnych nieumiej\u0119tno\u015bci. Te, kt\u00f3re trafi\u0142y na suszark\u0119 i przetrwa\u0142y mimo niedoskona\u0142o\u015bci by\u0142y wynikiem decyzji o \u201eratowaniu\u201d ze wzgl\u0119du na zawarty w nich cie\u0144 informacji i emocjonalny kontekst.<\/p>\n

Kontekst tych kilku zachowanych przeze mnie zdj\u0119\u0107 pozostaje czytelny dla niewielkiego grona os\u00f3b i ustanie wraz z pami\u0119ci\u0105, ich warto\u015b\u0107 bez czytelnego kontekstu spadnie, te fotografie stan\u0105 si\u0119 bezimienne, a ich niska jako\u015b\u0107 je\u017celi chodzi o niesion\u0105 informacj\u0119 spowoduje, \u017ce b\u0119d\u0105c nieczytelnymi zostan\u0105 kiedy\u015b zniszczone chyba, \u017ce kto\u015b zachowa takie nieme zdj\u0119cie dla niego samego.<\/p>\n

Pami\u0119tam kiedy by\u0142em dzieciakiem, Babcia, ta z g\u00f3r, gania\u0142a nas w Zaduszki, \u017ceby posprz\u0105ta\u0107 i zapali\u0107 \u015bwieczki na niewielkim cmentarzu \u017co\u0142nierzy austryjackich poleg\u0142ych podczas bitwy w czasie I WW.  <\/span>Niewiele wiedzieli\u015bmy o tej bitwie, a jeszcze mniej o poleg\u0142ych \u017co\u0142nierzach, ich cz\u0119sto bezimienne groby rozmywaj\u0105ce si\u0119 w ziemi, nieostre i nieczytelne, a jednak roz\u015bwietlone \u015bwiate\u0142kami niewiele mniej ni\u017c po\u0142o\u017cony w s\u0105siedztwie cmentarz parafialny to wa\u017cna sk\u0142adowa mojego imaginarium. Chc\u0119 szuka\u0107 w Sensibilitas si\u0142y do trwania.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

startowa o projekcie galeria teksty RAW Nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 na pstrykni\u0119cie Niedoskona\u0142a\/Nieczytelna\/Nieostra heliofigrafia Nic\u00e9phore’a Ni\u00e9pce\u2019a, „Widok z okna w Le Gras”, w dniu swojego powstania by\u0142a najdoskonalszym technicznie zdj\u0119ciem na ca\u0142ej kuli ziemskiej i bezapelacyjnie najlepsz\u0105 fotografi\u0105 w wielu kategoriach tematycznych, od fotografii pejza\u017cowej, obyczajowej, architektonicznej, technicznej, po naukow\u0105, reportersk\u0105 i na dowolny temat, ko\u0144cz\u0105c. Chyba nigdy […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_canvas","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-621","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/621","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=621"}],"version-history":[{"count":70,"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/621\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1438,"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/621\/revisions\/1438"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sensibilitas.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=621"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}